Libye : Đại sứ Hoa Kỳ Christopher Stevens bị thiệt mạng
trong một cuộc tấn công vào toà lãnh sự ở Benghazi

 

Nhữ Đình Hùng

Đại sứ Hoa Kỳ tại Libye,Christopher Stevens, và ba nhân viên đã bị chết tại Benghazi trong một vụ tấn công vào toà lãnh sự Hoa Kỳ tại đây. Một nguồn tin của chánh quyền Libye cho biết đại sứ và ba nhân viên đã bị tử nạn trong khi đang trên đường đi đến một địa điểm an toàn hơn sau khi toà lãnh sự ở Benghazi bị tấn công bằng rốc kết. Vẫn theo nguồn tin của Libye, toà đại sứ Mỹ đã gởi một phi cơ đến Benghazi để đưa thi hài các nạn nhân về Tripoli trước khi đưa về Mỹ.

Trong ngày thứ tư 12.09,một viên chức hữu trách của bộ nội vụ Libye đã kể lại diễn tiến cuộc tấn công vào toà lãnh sự Mỹ ở Benghazi;nói rằng tình hình lúc đầu chỉ là biểu tình ôn hoà,không có ý định tấn công toà lãnh sự,người biểu tình muốn giựt bỏ lá cờ Mỹ. Tình hình đã bị biến chất khi những quân lính Hoa Kỳ bảo vệ toà lãnh sự nổ súng vào đám biểu tình.Việc nổ súng từ toà lãnh sự đã khiến những người biểu tình phẫn nộ,đã tấn công toà lãnh sự nhưng không nói rõ nguồn gốc các vũ khí được dùng trong cuộc tấn công.

Theo Wanis al-Charef,thứ trưởng nội vụ đặc trách vùng Đông Libye,'những tên hình phạm và những người tìm cách gây sự bạo loạn và gây bất ổn về tình hình an ninh' đã xâm nhập trong số những người biểu tình chống lại phim xúc phạm đến 'đấng tiên tri' Mahommed. Al-Charef cho biết đã ra lệnh cho các nhân viên thuộc lực lượng an ninh Libye rời khỏi nơi xô xát để tránh gây tổn hại nhân mạng cho người Libye, tránh việc lập lại trường hợp 2006 trong đó khoảng hàng chục người biểu tình đã bị lực lượng an ninh Libye làm thiệt mạng. Vẫn theo Al-Charef, các nhân viên ngoại giao ở toà lãnh-sự và các nhân viên đã được đưa đến một địa điểm được nghĩ là an toàn gần đó nhưng họ đã bị tấn công đưa đến việc thiệt mạng đại sứ Mỹ. 32 kiều dân Mỹ và thi hài của bốn nhà ngoại giao đã được di chuyển về Benghazi.
Tòa lãnh sự Mỹ ở Benghazi bị tấn công

Tuy nhiên, không có tin nói rõ đại sứ Mỹ Chris Stevens bị chết ở đâu và trong hoàn cảnh nào.Các tin tức hãy còn lộn xộn nhưng hai nguồn tin từ phía Libye cho biết một cuộc tấn công thứ hai đã được tung ra nhắm vào nơi các nhân viên ngoại giao được đưa đến và cuộc tấn công này có tính cách 'chuyên nghiệp'.

Một đơn vị của quân đội Mỹ được vận chuyển bằng trực thăng để tiếp cứu các nhà ngoại giao ở Benghazi cũng đã bị tấn công. Theo một sĩ quan của lực lượng đặc biệt Libye được lệnh tiếp tay với toán 8 quân nhân Mỹ được gởi đến phi trường Benghazi,đại úy Fathi al Obeïdi,cuộc tấn công có thể được hoạch định trước,các pháo kích bằng móoc-chê nhắm vào họ rất chính xác,khó có thể là do các nhóm cách-mạng bình thường.

Những nguồn tin khác nói có sự hiện diện của những thành viên chế độ cũ (chế độ Kadhafi) và những người hồi giáo cực đoan được huấn luyện ở Afghanistan trong số người tấn công toà lãnh sự Mỹ. Vẫn theo Obeïdi,trong số 8 quân nhân Mỹ gởi tới Benghazi, đã có một người bị chết và hai bị thương. Lực lượng an ninh Libye và nhóm tiếp cứu Mỹ đã bị pháo kích dữ dội, cuối cùng lực lượng dân binh đã tăng cường đã có thể mở đường đưa các quân lính Mỹ,nhân viên sứ quán và kiều dân Mỹ lên phi cơ về Tripoli. Theo tin sơ khởi,có 12 người Mỹ bị thương.

Theo nguồn tin Libye, việc tấn công đã xảy ra vào chiều thứ ba 12.09 nhằm để phản đối phim Innocence of Muslim do Sam Bacile,một người Mỹ gốc Do Thái thực hiện. Phim này được sự hỗ trợ của mục sư người Mỹ Terry Jones, ông này được biết tới nhờ các vụ tranh luận dữ dội sau việc ông đốt các thánh kinh Coran của hồi giáo vào tháng tư vừa qua.

Phim Innocence of Muslim đã bị phản đối dữ dội ở Ai Cập , vào ngày thứ ba 11.09 tại Caire- ngày kỷ niệm Trung Tâm Tháp Đôi ở Hoa Thịnh Đốn bị tấn công ngay 11.09.2001- hàng ngàn người đã biểu tình trước toà đại sứ Hoa Kỳ ở Caire để phản đối phim này. Sau việc phản đối này, Sam Bacile đã tuyên bố với báo Wall Street Journal rằng 'Hồi giáo là một bệnh ung thư'.

Phim Innocence of Muslim đã được trình chiếu ở Los Angelès vào đầu muà hè nhưng không tạo ra một sự chú ý đặc biệt. Sau đó, phim được chuyển ngữ và phổ biến trên internet,đã tạo sự phẫn nộ trong khối hồi giáo.Trong ngày thứ ba 11.09.2012, cả ngàn người biểu tình ở Caire trước toà đại sứ Mỹ để phản đối phim này,đã tấn công toà đại sứ,xé cờ Mỹ .

Trong lúc đó tại Libye,ở Benghazi,toà lãnh sự Mỹ bị tấn công bằng rốc kết làm thiệt mạng đại sứ Mỹ. Sam Bacile,người thực hiện phim,thuộc ngành địa ốc,cho biết phim được thực hiện với một ngân khoản lên đến 5 triệu đô la, tiền có được do sự tặng dữ của hằng trăm người Do Thái nhưng từ chối tiết lộ tung tích. Ông cho biết phim thực hiện với 60 diễn viên và một đội ngũ kỹ thuật gồm 45 người,quay tại Californie trong ba tháng.Phim này dài hai tiếng.Bacile nói đây là một phim chánh trị, không phải là một phim tôn giáo.Mục sư Terry Jones, người ủng hộ phim,nói rằng đây là một sản phẩm của Mỹ, không có mục tiêu tấn công những người hồi giáo nhưng để cho thấy ý thức hệ phá hoại của hồi giáo.Mục sư Jones cũng cho phổ biến phim trên site standupamericanow. Hiện nay,Sam Bacile đã trốn biệt dạng!

Về phiá Hoa Kỳ, các tin tức nói rằng cuộc tấn công lãnh sự quán Hoa Kỳ ở Benghazi đã được hoạch định và tổ chức trước, có những yếu tố cho thấy có sự dính líu của phong trào võ trang Ansar al Charia và của Al Qaïda tại Maghreb (Aqmi),nhưng không cho biết rõ hơn. Hiện Hoa Kỳ đang có những điều tra để xem đây là một cuộc tấn công đột phát nhắm vào toà lãnh sự vì một phim xúc phạm đến tiên tri Mahommed hay là một cuộc tấn công hoạch định từ trước nhắm vào kỷ niệm trung tâm Twin Tower Center bị tấn công ngày 11.09.2001.
Dân chúng đốt cờ Mỹ
Hoa Kỳ đã gửi hai chiến hạm và một nhóm lính chống khủng bố tinh nhuệ của TQLC đấn Libye để bảo vệ toà đại sứ ( Ngoài ra,biện pháp an ninh của các toà đại sứ Hoa Kỳ trên thế giới cũng đã được tăng cường) . Diệt lôi hạm USS Laboon hiện ở ngoài khơi Libye,diệt lôi hạm USS McFaul đang trên đường đến Libye,nâng tổng số diệt lôi hạm của Hoa Kỳ trong vùng Đại Tây Dương lên đến 6 chiếc,các chiến hạm này có trang bị hoả tiễn Tomahawk.Một lực lượng khoảng 50 người đồn trú ở Madrid đã được chuyển sang Tripoli nhằm để bảo vệ toà đại sứ Mỹ.Lưc lượng này thuộc nhóm FAST (Fleet Antiterrorism Security Team).
Quốc Hội Libye (CGN=Congrès Général National) ,cơ quan thẩm quyền chính trị tối cao về chính trị của Libye,cho biết mở lập tức một cuộc điều tra.Chủ tịch Youssed al Megaryef đã có một cuộc họp khẩn với chánh phủ của Abdelrahim al-Kib nhưng CGN lại sắp chỉ định một vị tân thủ tướng vào ngày 12.09.2012!

Cho đến nay, Benghazi vẫn được coi là lãnh địa của nhóm hồi giáo cực đoan. Đây là thành phố lớn thứ nhì của Libye và là thành trì của phe cách mạng.Trong những tháng vừa qua, Benghazi đã trở nên bất ổn với những cuộc tấn công,ám sát những người tây phương và các sĩ quan trong quân đội. Gần đây nhất là các vụ phá huỷ các ngôi mộ của các giáo lãnh hồi giáo,nơi được các tin đồ đến hành hương!

Trong ngày thứ tư 12.09.2012,CGN đã bầu ra một tân thủ tướng cho Libye.Nguyên phó thủ tướng Moustapha Abou Chagour đã thắng với 96 phiếu so với Mamoud Djibril được 94 phiếu.Có tất cả 8 ứng cử viên tranh chức thủ tướng,nhưng sau vòng đầu,ứng cử viên của nhóm huynh đệ hồi giáo đã rút lui và dồn phiếu cho Chagour. Đây là một tính toán của nhóm huynh đệ hồi giáo để ảnh hưởng tới chánh quyền. Abou Chagour là một người thân hồi giáo,tốt nghiệp đại học Hoa Kỳ ngành điện lực.

Mamoud Djibril,mặc dù tham gia cuộc nổi dậy chống Kadhafi,vẫn bị coi là người của chế độ cũ vì từng nắm giữ các chức vụ cao cấp dưới thời Kadhafi,chỉ ngưng hoạt động với chế độ này trước khi xảy ra cuộc nổi dậy ngoài ra còn bị coi là thân tây phương và chịu ảnh hưởng của Qatar.

Nhữ Đình Hùng/tin tổng hợp/13.09.201


-Tham khảo báo chí Pháp