Tin Ai Cập
 
 
Nhữ Đình Hùng
 
Theo một nguồn tin tư pháp Ai Cập ngày 19.08.2013, ông Mohamed Morsi, nguyên tổng thống Ai Cập bị quân đội lật đổ ngày 03.07.2013, đã bị cáo buộc "đồng loã trong việc giết và hành hạ" các người biểu tình phản kháng trước dinh độc lập vào cuối năm 2012. Trước đó, ông đã bị cáo buộc vượt ngục với sự giúp đỡ của Hamas trong cuộc nổi dậy của dân chúng chống lại vị tổng thống tiền nhiệm Hosni Moubarak. Theo án lệnh trước, ông bị  tạm giam đến ngày 26.08, với cáo buộc mới, ông sẽ bị giam giữ thêm 15 ngày kể từ ngày 26.08 để điều tra.
 
Trong khi đó, có nguồn tin nói là cựu tổng thống Hosni Moubarak, người bị lật đổ vào tháng hai 2011 sau cuộc nổi dậy của dân chúng, có thể sẽ được tự do tạm. Ông Moubarak đã được trắng án về tội tham nhũng. Farid al-Dib, luật sư của Moubarak cho biết Moubarak bị cáo buộc về tội nhận quà biếu của bộ thông tin, nhưng ông này đã hoàn lại bằng tiền lên đến 450.000 euros. Theo Farid al-Dib, vấn đề chỉ là thủ tục hành chánh và ông Moubarak có thể được tự do từ nay đến cuối tuần.
Nguồn tin tư pháp Ai Cập cho biết ông Moubarak còn phải ở trong tình trạng giam giữ hai tuần nữa trước khi có quyết định của toà án về hồ sơ cuối đang thụ lý. Nhưng ngày thứ tư 21.08, toà án đã chấp nhận thỉnh cầu trả tự do cho cựu tổng thống Hosni Moubarak và công tố viện cho biết sẽ không chống lại quyết định này. Theo luật sư Farid al-Dib, ông có thể được  tự do trong ngày thứ năm.
 
Việc trả tự do cho ông Moubarak này có thể làm cuộc khủng hoảng hiện nay trầm trọng hơn; phe theo Morsi coi đây như một hình thức tái lập chế độ Moubarak mà không có Moubarak. Trong khi đó, những người chống Morsi coi việc trả tự do cho ông Moubarak là điều không  đúng nhưng 'tư pháp là tư pháp'.
 
Được biết ông Moubarak đã bị kết án tù chung thân vào tháng 06.2012 về tội tham nhũng và tội giết người biểu tình nhưng toà phá án đã ra lệnh mở một cuộc điều tra mới vào ngày 11.05. Đến nay, ông đã ở quá thời gian tạm giam để điều tra, việc làm một vụ án mới không bắt buộc phải giam giữ ông. Ông Moubarak hiện nay đã 85 tuổi.
Sự trớ trêu của lịch sử là ông Moubarak bị giam ở nhà tù Tora sau cuộc nổi dậy 'mùa xuân ả rập' ở Caire; giờ đây, với cuộc đảo chánh của quân đội ngày 03.07, những người lãnh đạo Huynh Đệ Hồi Giáo cũng bị giam giữ ở đây!
 
Trong đêm thứ hai rạng ngày thứ ba 20.08 ông Mohamed Badie, lãnh đạo tối cao của Huynh đệ Hồi giáo Ai Cập đã bị quân-đội bắt giữ nhưng chỉ vài giờ sau đó, nhóm Huynh đệ Hồi giáo đã loan báo trên  'site internet' việc nhóm đã có một thủ lãnh mới, Mahmoud Ezzat: 'ông đảm trách nhiệm vụ lãnh đạo tối cao trên cơ sở tạm thời'. Ông Ezzat là nhân vật số 2 của HĐHG, đứng sau ông Badie.
 
Ông Ezzat năm nay 69 tuổi, bác sĩ y khoa, đã tham dự HĐHG từ 1962, được biết như là cánh tay mặt của Saỳid Qotb, một bực thầy về tư tưởng Hồi giáo cực đoan. Ông này bị hành quyết năm 1966; Al Qaïda cũng nhận ông này như bực thầy tư tưởng Hồi giáo của họ. Việc học của Ezzat dở dang vì bị tù năm 1965 dưới thời Nasser và chỉ được phóng thích vào năm 1974 dưới thời Anouar Al-Sadate. Ezzat đã sang Anh học tiếp y khoa, sau khi tốt nghiệp đã trở về Ai Cập để giảng dạy y khoa. Năm 1995, ông bị chế độ Moubarak bắt giam cho đến năm 2000, sau đó, năm 2008 lại bị bắt nhưng được thả ra sau vài tháng giam giữ. Trong hệ thống HĐHG, ông leo từng bực một, đến năm 1981 được bầu vào ban hướng dẫn (lãnh đạo, bureau de la guidance) và trở thành nhân vật quan trọng kể từ đó.
 
Nếu như Mohamed Badie được coi là người mềm dẻo, ôn hoà thì ngược lại Mahmoud Ezzat được coi là một người cứng rắn nhưng quỷ quyệt. Ông được đặt ngoại hiệu là 'người bằng sắt' và 'con cáo'! Chính Ezzat đã chủ trương chiếm đóng hai điểm ở Caire khiến quân đội phải dùng bạo lực để giải tán và dời chỗ, gây ra các thương vong khủng khiếp như có trên 500 người chết trong số đó có hơn 100 là thuộc lực lượng chánh phủ.
Việc bắt giữ các người HĐHG cánh Trung tâm và cánh hữu (khuynh hướng ôn hoà) của quân đội có thể là một điều đã tính toán. Phần còn lại cực đoan chủ trương đấu tranh võ trang, khủng bố sẽ giúp cho quân đội có lý do để đàn áp.
 
Trước việc lật đổ Morsi và bắt giữ các thủ lãnh Huynh đệ hồi giáo, Hoa Kỳ và các nước tây phương đã đe dọa cắt viện trợ kinh tế và quân sự cho Ai Cập. Nhưng, Arabie Saoudite đã cho biết nước này và một số nước Trung Đông sẽ viện trợ cho Ai Cập các ngân khoản bị cắt giảm này.

Nhữ Đình Hùng/tổng hợp/21.08.2013
 
 
Tham khảo: